فروپاشی نظام جمهوری افغانستان را نمی‌توان تنها با یک رویداد، یک تصمیم یا عملکرد یک گروه خاص توضیح داد. آنچه در نهایت به سقوط آن نظام انجامید، حاصل مجموعه‌ای از عوامل و روندهای به‌هم‌پیوسته بود؛

(هیله من یم چې دا لیکنه د سیاست او سازماني فعالیت مینه وال ژوره او په حوصله ولولي او دقیقه یې وارزوي. )

سریزه: د سیاسي فعالیت اساسي مسئله

هر سیاسي حرکت د یوه مشخص ټولنیز واقعیت په وړاندې د غبرګون په توګه رامنځته کېږي؛ خو یوازې غبرګون د دوامدار سیاسي بدلون لپاره کافي نه دی.

این شعر را می‌توان یک «کیهان‌نامه ـ انسان‌نامه» دانست؛ یعنی روایت از طبیعت و پیدایش جهان آغاز می‌شود، از زمین و تکامل حیات عبور می‌کند، به پیدایش انسان و تمدن می‌رسد، سپس وارد قلمرو ذهن، ناخودآگاه، عشق، اخلاق، جنگ و معنای زندگی می‌شود و سرانجام دوباره به جهانی فراتر از زمان و مکان ختم می‌گردد.

شکی نیست که پنج سال پس از بازگشت طالبان به کابل، افغانستان با یک تناقض بزرگ و در عین حال خطرناک روبه‌روست: